Thuế khoán hộ kinh doanh là gì?
Thuế khoán (hay thuế theo phương pháp khoán) là hình thức tính thuế áp dụng cho hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh không đáp ứng điều kiện nộp thuế theo phương pháp kê khai. Thay vì khai báo từng hóa đơn, chi phí, cơ quan thuế ước tính doanh thu và ấn định mức thuế phải nộp hàng năm (hoặc hàng quý) — gọi là "khoán thuế".
Phương pháp này giúp đơn giản hóa thủ tục hành chính cho hàng triệu hộ kinh doanh nhỏ lẻ tại Việt Nam, đồng thời giúp nhà nước thu thuế ổn định mà không cần hệ thống kế toán phức tạp.
Cơ sở pháp lý
- Thông tư 40/2021/TT-BTC (Bộ Tài chính, hiệu lực từ 01/8/2021): Văn bản chủ yếu quy định thuế GTGT, TNCN và quản lý thuế đối với hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh
- Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14: Khung pháp lý chung
- Nghị định 126/2020/NĐ-CP: Hướng dẫn thi hành Luật Quản lý thuế
Đối tượng áp dụng và ngưỡng doanh thu
Thuế khoán áp dụng cho hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh có doanh thu từ 100 triệu đồng/năm trở lên. Dưới ngưỡng này, không phải nộp thuế GTGT và TNCN.
Cụ thể:
- Doanh thu ≤ 100 triệu đồng/năm: Miễn thuế GTGT và TNCN
- Doanh thu > 100 triệu đồng/năm: Nộp thuế khoán theo biểu thuế ngành nghề
Lưu ý: Hộ kinh doanh có từ 10 lao động thường xuyên trở lên phải chuyển sang đăng ký doanh nghiệp và nộp thuế theo phương pháp kê khai.
Biểu thuế suất theo ngành nghề
| Nhóm ngành nghề | Thuế GTGT (%) | Thuế TNCN (%) |
|---|---|---|
| Phân phối, cung cấp hàng hóa | 1% | 0,5% |
| Dịch vụ, xây dựng không bao thầu NVL | 5% | 2% |
| Sản xuất, vận tải, dịch vụ có gắn HH, xây dựng có bao thầu NVL | 3% | 1,5% |
| Hoạt động kinh doanh khác | 2% | 1% |
Tổng thuế phải nộp = Doanh thu tính thuế × (Thuế GTGT + Thuế TNCN). Ví dụ: Hộ kinh doanh dịch vụ, DT 200 triệu/năm → Thuế = 200 triệu × (5% + 2%) = 14 triệu đồng/năm.
Quy trình khai và nộp thuế khoán
- Chi cục Thuế gửi thông báo doanh thu khoán và số thuế phải nộp (thường vào đầu năm)
- Hộ kinh doanh xem xét, nếu không đồng ý có thể phản hồi trong 5 ngày làm việc
- Nộp thuế theo thông báo: tháng, quý hoặc năm tùy quy mô
- Hàng năm khai tờ khai thuế khoán mẫu 01/CNKD trước 15/12 năm trước
So sánh thuế khoán và phương pháp kê khai
| Tiêu chí | Thuế khoán | Phương pháp kê khai |
|---|---|---|
| Đối tượng | Hộ kinh doanh nhỏ | Doanh nghiệp, hộ KD lớn |
| Cơ sở tính thuế | Doanh thu ước tính | Doanh thu thực tế (hóa đơn) |
| Kế toán | Không cần kế toán đầy đủ | Cần hệ thống kế toán |
| Hóa đơn | Không bắt buộc xuất hóa đơn | Phải xuất đủ hóa đơn |
| Khấu trừ chi phí | Không được khấu trừ | Được khấu trừ chi phí hợp lệ |
| Phù hợp khi | Doanh thu nhỏ, ổn định | Doanh thu lớn, chi phí cao |
Ưu điểm của thuế khoán cho tiểu thương
- Thủ tục đơn giản, không cần phần mềm kế toán
- Dự đoán được nghĩa vụ thuế cả năm để lập kế hoạch tài chính
- Không lo rủi ro sai sót hóa đơn, chứng từ
- Chi phí tuân thủ thuế thấp (không cần thuê kế toán)
Hộ kinh doanh muốn mở rộng quy mô và tiếp cận vốn vay? Đăng ký qua BizLoan để được kết nối với các lender có gói vay phù hợp với hộ kinh doanh và doanh nghiệp siêu nhỏ.