Thị phần bancassurance là gì?
Tỷ trọng phí bảo hiểm khai thác qua kênh ngân hàng trên tổng phí bảo hiểm toàn thị trường, ngày càng tăng tại Việt Nam.
Thuật ngữ tiếng Anh: Bancassurance Market Share
Lĩnh vực: Bảo hiểm & Chứng khoán
Cách đo lường thị phần bancassurance
Thị phần bancassurance thường được tính bằng công thức:
Thị phần = Tổng phí bảo hiểm khai thác qua ngân hàng ÷ Tổng phí bảo hiểm toàn thị trường × 100%
Trong đó, "phí bảo hiểm khai thác qua ngân hàng" bao gồm:
- Phí bảo hiểm nhân thọ bán qua chi nhánh/phòng giao dịch ngân hàng
- Phí bảo hiểm phi nhân thọ (sức khỏe, xe, tài sản) phân phối qua ứng dụng ngân hàng số
- Phí từ các sản phẩm bảo hiểm gắn với khoản vay (bảo hiểm khoản vay, bảo hiểm thẻ tín dụng)
Khi phân tích xu hướng thị trường, các chuyên gia thường xét thêm tốc độ tăng trưởng doanh thu phí bancassurance theo năm và tỷ lệ đóng góp của bancassurance vào tổng doanh thu của từng công ty bảo hiểm để đánh giá mức độ phụ thuộc vào kênh phân phối này.
Yếu tố thúc đẩy bancassurance tăng trưởng tại Việt Nam
1. Mạng lưới chi nhánh ngân hàng rộng
Các ngân hàng thương mại có hàng nghìn điểm giao dịch trên toàn quốc, giúp sản phẩm bảo hiểm tiếp cận khách hàng ở cả khu vực nông thôn — nơi đại lý bảo hiểm truyền thống còn hạn chế.
2. Chuyển đổi số trong ngân hàng
App ngân hàng, Internet Banking, Smart OTP trở thành kênh bán bảo hiểm hiệu quả với chi phí thấp hơn so với tuyển dụng đại lý. Khách hàng có thể mua bảo hiểm ngay khi thực hiện giao dịch tài chính.
3. Nhu cầu bảo vệ tài chính tăng cao
Sau đại dịch và các biến động kinh tế, nhận thức về bảo hiểm nhân thọ, bảo hiểm sức khỏe tăng rõ rệt. Ngân hàng — nơi khách hàng gửi tiền, vay vốn — trở thành điểm chạm tự nhiên để tư vấn thêm sản phẩm bảo hiểm.
4. Áp lực tăng thu nhập ngoài lãi
Ngân hàng tìm cách bổ sung nguồn thu từ phí hoa hồng (commission) từ đối tác bảo hiểm, giúp giảm phụ thuộc vào biên lãi ròng (NIM) — vốn chịu áp lực khi lãi suất huy động tăng.
Rủi ro và lưu ý cho doanh nghiệp SME
Phí bảo hiểm đi kèm khoản vay
Nhiều ngân hàng yêu cầu doanh nghiệp mua bảo hiểm khoản vay hoặc bảo hiểm tài sản thế chấp khi giải ngân. Đây là một phần trong hồ sơ vay vốn kinh doanh, nhưng SME cần:
- Đọc rõ phạm vi bồi thường và loại trừ
- So sánh chi phí bảo hiểm giữa các nhà bảo hiểm (không phải mặc định mua qua ngân hàng cho vay)
- Tính tổng chi phí vay (lãi + phí bảo hiểm + phí trả nợ trước hạn) để so sánh giữa các phương án
Cạnh tranh giữa các kênh phân phối
Khi bancassurance chiếm tỷ trọng lớn, một số công ty bảo hiểm giảm đầu tư vào đội ngũ tư vấn độc lập. Doanh nghiệp muốn mua bảo hiểm có thể gặp khó khăn khi cần tư vấn chuyên sâu về sản phẩm phức tạp (bảo hiểm nhóm, bảo hiểm trách nhiệm nghề nghiệp).
Tác động đến chi phí tài chính
Một số sản phẩm bảo hiểm liên kết đầu tư (ILP) bán qua ngân hàng có cam kết lợi nhuận — SME cần thận trọng vì hiệu suất thực tế có thể thấp hơn kỳ vọng và không được đảm bảo bởi ngân hàng.
Thông tin mang tính tham khảo về thị trường bảo hiểm, không thay thế tư vấn từ chuyên gia tài chính hoặc đại diện bảo hiểm được cấp phép.
Câu hỏi thường gặp
Thị phần bancassurance cao có nghĩa là ngân hàng đang bán bảo hiểm "tốt hơn" không? Không hẳn. Thị phần chỉ cho biết tỷ trọng doanh thu phí bảo hiểm đến từ kênh ngân hàng so với tổng thị trường — chưa nói lên chất lượng tư vấn hay mức hài lòng của khách hàng.
Doanh nghiệp SME có nên mua bảo hiểm qua ngân hàng vì "tiện lợi" không? Tiện lợi về thủ tục là có, nhưng nên so sánh phạm vi bồi thường, điều khoản loại trừ và tổng chi phí giữa nhiều nhà bảo hiểm trước khi quyết định, thay vì mặc định chọn kênh của ngân hàng đang cho vay.
Ai chịu trách nhiệm khi sản phẩm bảo hiểm bán qua ngân hàng gặp vấn đề? Hợp đồng bảo hiểm do bên bảo hiểm phát hành và chịu trách nhiệm theo điều khoản hợp đồng; ngân hàng thường đóng vai trò bên phân phối và hưỗ trợ. Vì vậy, doanh nghiệp nên yêu cầu xem bản hợp đồng và thông tin sản phẩm trước khi ký.
Doanh nghiệp có thể dùng thị phần bancassurance để đánh giá độ tin cậy của một ngân hàng không? Không trực tiếp. Chỉ số này mang tính ngành, cho biết mức độ phụ thuộc của công ty bảo hiểm vào kênh ngân hàng — không phải tiêu chí xếp hạng uy tín của chính ngân hàng đó.
Vay vốn kinh doanh
Hiểu rõ thuật ngữ tài chính giúp doanh nghiệp chuẩn bị hồ sơ vay vốn tốt hơn và tăng khả năng được phê duyệt khoản vay. Đăng ký so sánh lãi suất từ nhiều ngân hàng qua BizLoan.