Cho vay thỏa thuận là gì?
Cho vay thỏa thuận là hình thức cho vay VDB áp dụng lãi suất thỏa thuận theo cơ chế thị trường, không dùng vốn ưu đãi.
Thuật ngữ tiếng Anh: Negotiated lending
Lĩnh vực: Tín dụng
Cơ chế lãi suất và đặc điểm thỏa thuận
Khác với cho vay có lãi suất ấn định theo biểu của Ngân hàng Nhà nước, cho vay thỏa thuận cho phép mức lãi suất được hai bên thống nhất dựa trên cung cầu thị trường, thỏa thuận thương mại và năng lực tài chính của từng khách hàng. Mức lãi có thể là lãi suất cố định trong toàn kỳ hạn hoặc lãi suất thả nổi (điều chỉnh theo một biên độ so với lãi suất tham chiếu), miễn là tuân thủ trần lãi suất cho vay do Ngân hàng Nhà nước quy định tại từng thời kỳ. Phạm vi áp dụng bao gồm cả ngắn hạn (bổ sung vốn lưu động, mua hàng hóa tồn kho, thanh toán đơn hàng) và trung – dài hạn (đầu tư máy móc, mở rộng mặt bằng sản xuất, mua phương tiện vận tải).
Hình thức này thường xuất hiện phổ biến ở các ngân hàng thương mại, công ty tài chính, tổ chức tín dụng phi ngân hàng khi phục vụ khách hàng doanh nghiệp. Với các doanh nghiệp SME đang tìm kiếm nguồn vốn, việc matching qua BizLoan giúp kết nối hồ sơ tới nhiều lender cùng lúc, từ đó nhận được các đề xuất lãi suất thỏa thuận khác nhau để so sánh và lựa chọn phương án phù hợp nhất.
Những yếu tố ảnh hưởng đến mức lãi suất thỏa thuận
Khi đàm phán, lender thường căn cứ vào một số yếu tố chính để đưa ra mức lãi phù hợp. Thứ nhất là xếp hạng tín dụng nội bộ của doanh nghiệp, dựa trên lịch sử trả nợ, biên lợi nhuận và dòng tiền kinh doanh. Thứ hai là tài sản đảm bảo: khoản vay có thế chấp bất động sản hoặc máy móc giá trị cao thường được áp mức lãi thấp hơn so với vay tín chấp. Thứ ba là mối quan hệ tín dụng lâu dài: doanh nghiệp đã sử dụng nhiều dịch vụ tại cùng một ngân hàng (tiền gửi thanh toán, bảo lãnh, thẻ tín dụng doanh nghiệp…) thường có lợi thế hơn trong thương thảo. Cuối cùng là diễn biến thị trường: trong giai đoạn lãi suất liên ngân hàng tăng cao, mức lãi thỏa thuận cũng có xu hướng đi lên.
Ví dụ, một doanh nghiệp sản xuất thực phẩm tại Bình Dương có doanh thu ổn định, đang cần vay 5 tỷ đồng để mở rộng dây chuyền đóng gói. Khi gửi hồ sơ qua BizLoan, doanh nghiệp này có thể nhận về nhiều đề xuất với các mức lãi suất, thời hạn và điều kiện giải ngân khác nhau từ các lender, thay vì chỉ tham khảo một ngân hàng duy nhất.
Lưu ý khi đàm phán khoản vay thỏa thuận
Trước khi ký hợp đồng tín dụng, doanh nghiệp SME nên đọc kỹ bốn điểm sau. Một là cách tính lãi trên dư nợ gốc giảm dần hay dư nợ đầu kỳ, vì hai cách này cho tổng số lãi phải trả chênh nhau đáng kể. Hai là điều khoản về lãi suất thả nổi: nếu áp dụng, cần nắm rõ biên độ và kỳ điều chỉnh, đồng thời dự phòng kịch bản lãi suất tăng để tránh áp lực dòng tiền. Ba là các loại phí đi kèm như phí thẩm định, phí cam kết giải ngân, phí trả nợ trước hạn – chi phí này cộng dồn vào có thể làm chi phí vay vốn thực tế cao hơn mức lãi suất danh nghĩa. Bốn là các điều kiện ràng buộc (covenant) về tỷ lệ nợ trên vốn chủ sở hữu, duy trì số dư tài khoản thanh toán, hoặc hạn chế phát hành bảo lãnh cho bên thứ ba, vì vi phạm các điều khoản này có thể khiến khoản vay bị chuyển thành nợ quá hạn hoặc phát sinh phí phạt.
Quyết định cho vay, lãi suất và điều kiện cụ thể vẫn do từng lender quyết định dựa trên kết quả thẩm định. Doanh nghiệp nên so sánh nhiều lựa chọn trước khi cam kết và tham vấn thêm ý kiến tư vấn tài chính, pháp lý chuyên môn nếu khoản vay có giá trị lớn hoặc điều khoản phức tạp.
Câu hỏi thường gặp
Cho vay thỏa thuận khác vay theo lãi suất ấn định ở điểm nào?
Mức lãi suất được thỏa thuận riêng thay vì áp dụng theo biểu, và có thể cố định trong kỳ hạn hoặc thả nổi theo lãi suất tham chiếu.
Doanh nghiệp có được yêu cầu mức lãi suất mong muốn khi đề nghị vay không?
Doanh nghiệp có thể nêu mức và điều kiện mong muốn, nhưng mức lãi suất, hạn mức và thời hạn cuối cùng do lender đánh giá và quyết định.
Lãi suất thả nổi có làm chi phí khoản vay khó dự tính không?
Có thể xảy ra nếu lãi suất tham chiếu tăng. Doanh nghiệp nên kiểm tra biên độ điều chỉnh, kỳ đánh giá lại và khả năng trả nợ khi lãi suất biến động.
Các khoản phí nào có thể làm chi phí vay cao hơn lãi suất thỏa thuận?
Phí thẩm định, cam kết giải ngân, trả nợ trước hạn và các chi phí quản lý có thể cộng dồn. Doanh nghiệp nên so sánh tổng chi phí của từng phương án trước khi quyết định.
Vay vốn kinh doanh
Hiểu rõ thuật ngữ tài chính giúp doanh nghiệp chuẩn bị hồ sơ vay vốn tốt hơn và tăng khả năng được phê duyệt khoản vay. Đăng ký so sánh lãi suất từ nhiều ngân hàng qua BizLoan.