Kế hoạch nguồn vốn - sử dụng vốn là gì?

Kế hoạch nguồn vốn - sử dụng vốn là gì?

Kế hoạch nguồn vốn - sử dụng vốn là văn bản lập kế hoạch cân đối giữa nguồn huy động và nhu cầu giải ngân cho vay.

Thuật ngữ tiếng Anh: Fund plan

Lĩnh vực: Quản lý vốn

Cách đọc và phân tích bảng kế hoạch nguồn vốn - sửu dụng vốn

Bảng kế hoạch thường được trình bày theo cấu trúc hai phần đối xứng: phần nguồn vốn (sources of funds) và phần sử dụng vốn (uses of funds). Hai phần này bắt buộc cân bằng nhau về tổng số tiền tại mỗi kỳ báo cáo.

Phần nguồn vốn thường liệt kê:

• Vốn huy động từ khách hàng (tiền gửi không kỳ hạn, có kỳ hạn, tiết kiệm…)
• Vốn vay từ thị trường liên ngân hàng hoặc tổ chức tài chính khác
• Vốn tự có (vốn điều lệ, lợi nhuận giữ lại)
• Phát hành chứng chỉ tiền gửi, trái phiếu
• Tăng vốn từ cổ đông

Phần sử dụng vốn thường bao gồm:

• Cho vay khách hàng theo từng kỳ hạn (ngắn, trung, dài hạn)
• Đầu tư chứng khoán, trái phiếu Chính phủ
• Dự trữ bắt buộc theo quy định
• Cho vay trên thị trường liên ngân hàng
• Tài sản cố định, đầu tư dài hạn khác

Một điểm dễ nhầm: bảng này không phải bảng cân đối kế toán. Bảng cân đối kế toán phản ánh tình trạng tài sản - nguồn vốn tại một thời điểm, còn kế hoạch nguồn vốn - sử dụng vốn mang tính dòng chảy theo kỳ (thường là theo quý hoặc năm), giúp lender dự báo khả năng thanh khoản và cân đối cung - cầu vốn trong tương lai.

Vai trò của kế hoạch nguồn vốn - sử dụng vốn đối với doanh nghiệp SME

Dù là khái niệm thuộc về phía tổ chức tín dụng, doanh nghiệp SME cũng nên nắm vì lý do sau:

• Hiểu "ngôn ngữ" của lender: Khi nộp hồ sơ vay vốn, nhiều lender yêu cầu doanh nghiệp cung cấp bảng dự toán dòng tiền vào - ra (cash flow forecast). Tư duy lập kế hoạch nguồn - sử dụng vốn giúp doanh nghiệp dự tính mình sẽ cần vay bao nhiêu, trả nợ ra sao, từ đó chứng minh phương án tài chính khả thi.
• Phòng ngừa mất cân đối thanh khoản: Nếu phần "sử dụng vốn" (như đáo hạn khoản vay cũ, tiền mua hàng cuối quý) lớn hơn phần "nguồn vốn" (doanh thu thu hồi, tiền bán hàng), doanh nghiệp sẽ thiếu hụt tạm thời. Việc lập kế hoạch trước giúp chủ doanh nghiệp chuẩn bị nguồn bổ sung đúng lúc.
• Hỗ trợ đàm phán với lender: Khi đề xuất phương án vay qua BizLoan, doanh nghiệp trình bày được bảng kế hoạch rõ ràng sẽ giúp lender thẩm định nhanh hơn, tăng khả năng được phê duyệt.

Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn chuyên môn từ kế toán hoặc chuyên viên tài chính.

Một số lưu ý thực tiễn khi lập bảng kế hoạch

• Kỳ lập kế hoạch: Ngân hàng thường lập theo quý và cả năm; doanh nghiệp SME có thể lập theo tháng hoặc quý tùy quy mô.
• Dự phòng sai số: Nên cộng thêm biên độ an toàn 10-20% ở cả hai phần, vì doanh thu thực tế thường chệch so với kế hoạch.
• Tính liên kết: Kế hoạch nguồn vốn - sử dụng vốn cần nhất quán với kế hoạch kinh doanh và ngân sách cùng kỳ, tránh tình trạng ba bảng "nói ba câu chuyện khác nhau".
• Không nên nhầm với "phương án sử dụng vốn": Phương án sử dụng vốn là một văn bản riêng trong hồ sơ vay, trình bày chi tiết mục đích sử dụng khoản vay; còn bảng nguồn - sử dụng vốn có phạm vi rộng hơn, bao quát toàn bộ hoạt động huy động và đầu tư.

Câu hỏi thường gặp

Kế hoạch nguồn vốn - sử dụng vốn khác gì so với bảng cân đối kế toán?

Bảng cân đối kế toán phản ánh tình hình tại một thời điểm cụ thể, còn kế hoạch nguồn vốn - sử dụng vốn là bảng dự toán theo dòng tiền trong một kỳ (thường là quý hoặc năm), cho thấy kỳ nào thừa thiếu vốn để cân đối trước.

Doanh nghiệp SME có phải lập bảng này không?

Theo quy định hiện hành, đây là văn bản thuộc nội bộ tổ chức tín dụng. Doanh nghiệp SME không bắt buộc lập, nhưng khi đi vay nên tự lập bảng dòng tiền tương tự để chứng minh phương án trả nợ và tăng khả năng được lender phê duyệt.

Lập bảng này có tốn nhiều thời gian không?

Với doanh nghiệp nhỏ, có thể dựa trên sổ sách kế toán hiện có để tổng hợp theo mẫu đơn giản trong vài ngày làm việc. Nếu cần độ chính xác cao hơn, nên nhờ kế toán hoặc cố vấn tài chính hỗ trợ.

Khi nào doanh nghiệp nên chuẩn bị bảng kế hoạch này để đi vay?

Nên chuẩn bị trước khi đăng ký vay qua BizLoan khoảng 2-4 tuần, đặc biệt khi có nhu cầu vay trung - dài hạn hoặc mở rộng quy mô, vì nhiều lender yêu cầu xem xét phương án tài chính tổng thể trước khi quyết định.

Vay vốn kinh doanh

Hiểu rõ thuật ngữ tài chính giúp doanh nghiệp chuẩn bị hồ sơ vay vốn tốt hơn và tăng khả năng được phê duyệt khoản vay. Đăng ký so sánh lãi suất từ nhiều ngân hàng qua BizLoan.