Đã bao giờ bạn tự tin mang một tập hồ sơ giấy tờ dày cộp, chứng minh đủ loại lợi nhuận đến ngân hàng, để rồi chỉ sau vài ngày lại nhận về một cái lắc đầu từ chối mà không rõ nguyên nhân thực sự? Để làm sáng tỏ bức màn bí ẩn này, BizLoan đã có buổi trò chuyện trực tiếp với một Giám đốc Thẩm định tín dụng Doanh nghiệp với hơn 10 năm kinh nghiệm xử lý hàng ngàn bộ hồ sơ. Đâu là những lý do "tử huyệt" khiến ngân hàng nói "Say No"?
1. "Mục đích sử dụng vốn mù mờ, không chứng minh được đầu ra"
Chuyên gia thẩm định chia sẻ chân thực: “Rất nhiều khách hàng tìm đến và đề nghị vay 5 tỷ đồng để kinh doanh. Nhưng khi chúng tôi hỏi sâu vào việc sẽ dùng số tiền đó mua chính xác những gì, hợp đồng với đối tác cung cấp nào, bao giờ sẽ bán được hàng để thu tiền về, thì họ trả lời rất chung chung và lảng tránh. Chúng tôi thà giải ngân cho một doanh nghiệp nhỏ vay 1 tỷ nhưng có kế hoạch mua bán, đơn giá, hóa đơn đầu ra - đầu vào rõ ràng, còn hơn là cấp cho một doanh nghiệp lớn vay 10 tỷ mà không thể kiểm soát dòng tiền đó đi về đâu.” Sự thiếu minh bạch trong phương án kinh doanh chính là cờ đỏ (Red flag) lớn nhất.
2. Ảo tưởng "Tài sản thế chấp đẹp là sẽ được giải ngân"
Một sai lầm kinh điển và cố hữu của rất nhiều chủ doanh nghiệp truyền thống là suy nghĩ: "Công ty tôi đang sở hữu nguyên một căn nhà mặt tiền trị giá 20 tỷ đồng, tôi mang vào thế chấp thì cớ sao ngân hàng lại không cho tôi vay 5 tỷ?" Thực tế phũ phàng là: Ngân hàng cấp vốn luôn dựa trên năng lực sinh lời của doanh nghiệp để trả tiền lãi hàng tháng, chứ ngân hàng không phải là tiệm cầm đồ bất động sản. Nếu báo cáo tài chính và sao kê của bạn cho thấy dòng tiền thu về quá yếu ớt, kinh doanh bết bát, việc có tài sản đảm bảo đẹp cũng không thể cứu vãn được hồ sơ tín dụng. Ngân hàng rất sợ phải thu hồi nợ bằng cách đi phát mãi, bán đấu giá tài sản.
3. Thái độ thiếu hợp tác, che giấu thông tin bất thường
Trong quá trình sàng lọc hồ sơ, khi thẩm định viên phát hiện và yêu cầu khách hàng giải trình một khoản tiền lớn ra/vào bất thường trên sao kê ngân hàng (nghi ngờ là dòng tiền khống, vay nóng mông má sổ sách), nhiều kế toán hoặc giám đốc lại tỏ ra khó chịu, trốn tránh cung cấp thông tin hoặc đưa ra giấy tờ "giải trình chống đối" thiếu tính thuyết phục. Bất kỳ sự giấu diếm, vòng vo nào cũng sẽ ngay lập tức bị hệ thống kiểm soát rủi ro đánh tụt điểm tín nhiệm không thương tiếc.
Kết luận: Thẩm định viên ngân hàng không phải là người rảnh rỗi đi "kiếm chuyện" để làm khó doanh nghiệp. Trái lại, áp lực giải ngân KPI của họ rất lớn. Họ luôn muốn tìm cách cấp vốn cho bạn, miễn là chủ doanh nghiệp chứng minh được sự trung thực, an toàn và dòng tiền minh bạch trong bản kế hoạch kinh doanh của mình.