Trong kỷ nguyên toàn cầu hóa, việc vươn ra thị trường quốc tế là giấc mơ của mọi SME sản xuất tại Việt Nam. Thế nhưng, giao thương xuyên biên giới tiềm ẩn hàng ngàn rủi ro: Làm sao dám xuất đi một container hàng chục tỷ đồng cho một đối tác ở bờ bên kia bán cầu khi họ chưa trả tiền? Ngược lại, làm sao dám chuyển tiền cọc cho nhà cung cấp ngoại quốc khi chưa thấy hàng cập cảng? Đây là lúc các công cụ Tài trợ thương mại (Trade Finance) thể hiện sức mạnh tuyệt đối.
1. Thư tín dụng (L/C) – Người bảo vệ tối thượng trong giao thương quốc tế
Công cụ quyền lực và phổ biến nhất trong Trade Finance chính là Thư tín dụng (Letter of Credit - L/C). Nó đóng vai trò là một "Người phán xử" trung gian tuyệt đối an toàn.
- Đối với nhà xuất khẩu: Khi đối tác nước ngoài mở L/C, ngân hàng của họ cam kết sẽ thanh toán tiền cho bạn ngay lập tức khi bạn xuất trình đúng và đủ bộ chứng từ vận tải (B/L, Invoice, Packing List...). Bạn không còn phải lo nơm nớp cảnh "hàng giao đi mà tiền không về".
- Đối với nhà nhập khẩu: L/C đảm bảo rằng ngân hàng của bạn chỉ chuyển tiền cho đối tác nước ngoài khi và chỉ khi họ đã giao đúng hàng hóa lên tàu theo các điều khoản hợp đồng khắt khe. Tránh tình trạng chuyển cọc xong đối tác "biến mất".
2. Chiết khấu Bộ chứng từ xuất khẩu: Có tiền ngay không cần chờ đợi
Giả sử bạn xuất khẩu nông sản sang Châu Âu với phương thức thanh toán L/C trả chậm (Usance L/C 90 ngày). Bạn đã giao hàng lên tàu, có bộ chứng từ hoàn hảo trong tay, nhưng 3 tháng nữa tiền mới về. Trong khi đó, xưởng của bạn đang cạn kiệt tiền thu mua nông sản cho vụ mới. Giải pháp: Hãy mang bộ chứng từ hoàn hảo đó đến ngân hàng tại Việt Nam. Ngân hàng sẽ thực hiện nghiệp vụ Chiết khấu (Discounting): Họ "mua" lại bộ chứng từ đó và ứng trước cho bạn 90% số tiền ngay lập tức với mức phí chiết khấu cực kỳ hợp lý. Bạn có tiền xoay vòng vốn ngay, trong khi ngân hàng sẽ thay mặt bạn chờ 90 ngày để đòi tiền từ ngân hàng nước ngoài.
3. Tài trợ trước giao hàng cho hàng Xuất khẩu
Một rào cản lớn khác của nhà xuất khẩu Việt Nam là có đơn hàng quốc tế nhưng không đủ vốn sản xuất. Dựa vào L/C mà đối tác nước ngoài mở cho bạn (được gọi là L/C Giáp lưng - Back-to-Back L/C) hoặc hợp đồng ngoại thương uy tín, các ngân hàng Việt Nam sẵn sàng giải ngân vốn lưu động để bạn thu mua nguyên liệu, bao bì, nhân công. Khi tiền bán hàng từ nước ngoài đổ về tài khoản, ngân hàng sẽ cấn trừ thu nợ.
Kết luận: Bước ra "biển lớn" xuất nhập khẩu, doanh nghiệp không thể chiến đấu bằng tay không. Việc làm chủ các công cụ thanh toán và tài trợ thương mại như L/C, Nhờ thu (Collection), Bảo lãnh (Guarantee) không chỉ là tấm lá chắn bảo vệ thành quả kinh doanh khỏi những trò lừa đảo xuyên biên giới, mà còn là bệ phóng tài chính giúp tăng tốc vòng quay hàng hóa.
